Bülten 6 · Gönderi 4
Pazaryerinde satış yapan tekstil işletmesi, platformun şartlarına tabidir. 2026’da Anayasa Mahkemesi bu ilişkide sorumluluk dengesini yeniden açtı.
Tekstil işletmelerinin önemli bir bölümü çevrim içi satışa pazaryerleri aracılığıyla başlar. Pazaryeri, hem erişim sağlayan bir kanal hem de satıcının hukuki konumunu belirleyen bir sözleşme ilişkisidir.
Bu yazıda pazaryeri ilişkisinin taraflarını, aracılık sözleşmesinde dikkat edilecek hususları, Anayasa Mahkemesi’nin 2026 tarihli iptal kararını, fikri mülkiyet ihlallerine karşı bildirim mekanizmasını ve platformlara yönelik eşik düzenlemelerini ele alıyoruz.
Roller: ETAHS, ETHS ve Tüketici
Hukuki ilişki iki katmanlıdır: satıcı ile tüketici arasında satış sözleşmesi, satıcı ile pazaryeri arasında aracılık sözleşmesi. Tüketiciye karşı sorumluluk bakımından bu iki katmanın nasıl ilişkilendirileceği, 2026 tarihli Anayasa Mahkemesi kararıyla yeniden gündeme gelmiştir.
Aracılık Sözleşmesinde Dikkat Edilecek Maddeler
Pazaryeri sözleşmeleri genellikle standart ve platform tarafından hazırlanmıştır; ancak satıcı bakımından kritik maddelerin farkında olmak, pazarlık gücü sınırlı olsa bile riskleri yönetmeyi sağlar.
Komisyon ve kesintiler: Komisyon oranı, kategori bazlı farklılıklar, ek hizmet bedelleri (reklam, kargo, kampanya) ve kesinti kalemleri açıkça anlaşılmalıdır.
Ödeme vadesi: Satış bedelinin satıcıya aktarım süresi ve hangi hallerde (iade, şikâyet) bekletilebileceği önemlidir.
Fiyat ve kampanya müdahalesi: 6563 sayılı Kanun, aracı hizmet sağlayıcının satış fiyatında tek taraflı değişiklik yapılması dahil, hizmet sağlayıcıyı kampanyalı satışa zorlamasını haksız ticari uygulama olarak düzenlemiştir ve idari para cezası öngörmüştür.
İade ve ceza mekanizması: İade, şikâyet ve performans nedeniyle satıcıya uygulanan kesinti ve cezaların dayanağı ve itiraz yolu sözleşmede açık olmalıdır.
Hesap kısıtlama ve fesih: Platformun satıcı hesabını hangi sebeplerle ve hangi usulle kısıtlayabileceği, bildirim ve itiraz haklarının bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir.
Müşteri verisi: Pazaryeri ile satıcı arasındaki veri paylaşımı ve veri sorumluluğu KVKK bakımından ayrıca değerlendirilmelidir.
Anayasa Mahkemesi’nin 2026/42 Sayılı Kararı
Anayasa Mahkemesi, 12.02.2026 tarihli ve E.2024/187, K.2026/42 sayılı kararıyla, e-ticaret aracı hizmet sağlayıcılarının tüketici işlemlerindeki sorumluluğunu sınırlayan bazı hükümleri Anayasa’ya aykırı bularak iptal etmiştir. Karar 02.06.2026 tarihli ve 33268 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Kararın Özü
6563 sayılı Kanun’un 9. maddesinin birinci fıkrasındaki, aracı hizmet sağlayıcının hizmet sağlayıcı tarafından sunulan içeriğe ve içeriğe konu mal veya hizmete ilişkin hukuka aykırılıklardan sorumlu olmadığı yönündeki kural, tüketici sözleşmeleri yönünden iptal edilmiştir.
6502 sayılı Kanun’daki, aracı hizmet sağlayıcıların ayıplı mala ilişkin sorumluluğunu sınırlayan bazı düzenlemeler de iptal edilmiştir.
Mahkeme, aracı hizmet sağlayıcıların tüketici işlemlerindeki konumunu (özellikle ödemeyi tahsil etmeleri ve işlemin kurulmasında aktif rol almaları) dikkate almıştır.
İptal kararının, yayımından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girmesi öngörülmüştür; bu süre içinde yasama organının yeni bir düzenleme yapması beklenmektedir.
Satıcı İçin Olası Sonuçlar
Pazaryerlerinin tüketiciye karşı ayıp ve hukuka aykırılık bakımından daha doğrudan sorumlu tutulması halinde, platformlar bu maliyeti satıcılara yansıtmak için sözleşmelerde rücu, teminat, komisyon ve kesinti hükümlerini sıkılaştırabilir. Satıcılar yeni düzenlemeyi ve sözleşme değişikliklerini yakından izlemelidir.
Takip
Karar yürürlüğe girmeden önce yeni bir yasal düzenleme yapılıp yapılmayacağı ve sorumluluk rejiminin nasıl şekilleneceği belirsizdir. Bu yazı kararın ilke çerçevesini aktarmakta olup gelişmeler izlenmelidir.
Fikri Mülkiyet İhlali: Pazaryerinde İlan Kaldırma
6563 sayılı Kanun’un 9. maddesi uyarınca aracı hizmet sağlayıcı, hak sahibinin fikri ve sınai mülkiyet hakkı ihlaline dair bilgi ve belgeye dayanan şikâyeti üzerine, şikâyete konu ürünü yayından kaldırır ve durumu hizmet sağlayıcıya ve hak sahibine bildirir. Hizmet sağlayıcı, şikâyetin aksini gösteren bilgi ve belgeye dayanan itirazını sunarsa ürün yeniden yayımlanır.
Marka sahibi olarak: Taklit ürün satan satıcıya karşı pazaryerine tescil belgesi ve ihlale dair belgelerle şikâyet edilebilir. Marka tescili bu mekanizmanın temelidir (Marka bülteninin ilk yazısı).
Satıcı olarak: Haksız şikâyetle ilanınız kaldırıldıysa, hakkınızı gösteren belgelerle (lisans, fatura, tescil) süresinde itiraz etmelisiniz.
Taklit tasarım ve desenlerde: Tescilli tasarım ve telif belgeleri, şikâyetin dayanağını güçlendirir.
Platform Büyüklüğüne Göre Yükümlülükler ve Satıcı Kontrol Listesi
6563 sayılı Kanun, aracı hizmet sağlayıcıların net işlem hacmi ve işlem sayısı eşiklerine göre kademeli yükümlülükler getirmiştir; belirli eşiğin üzerindeki platformlar Bakanlıktan lisans almak zorundadır. Bu eşikler, e-ticaret hacmindeki yıllık değişim oranına göre her yıl artırılmakta; 2025 takvim yılı sonu itibarıyla belirlenen değişim oranı %48,07’dir. Güncel tutarlar Ticaret Bakanlığı duyurularından takip edilmelidir.
Aracılık sözleşmesinin komisyon, kesinti, ödeme vadesi, iade ve hesap kısıtlama hükümlerini yazılı olarak arşivleyin.
Platformun sözleşmeyi tek taraflı değiştirme bildirimlerini ve itiraz sürelerini takip edin.
Ürün bilgilerini (lif bileşimi, beden, renk) doğru ve eksiksiz girin; ayıplı mal ve yanıltıcı bilgi sorumluluğu satıcıdadır.
Tüketici şikâyetlerini ve iade süreçlerini kayıt altına alın.
Markanız ve tasarımlarınız için pazaryerlerindeki marka koruma mekanizmalarını kullanın.
Pazaryeri üzerinden elde edilen müşteri verilerinin KVKK bakımından konumunu netleştirin.
Hukuki Danışmanlık Alın
Konuyla ilgili somut durumunuz için bir avukata danışmanızı öneririz. Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla, Ekim 2026 itibarıyla yürürlükte olan mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.